Najnovija sveobuhvatna istraživanja, uključujući ključnu studiju iz 2026. godine objavljenu u časopisu Scientific Reports, dovode u pitanje dugo uvrežena verovanja o tome kako menstrualni ciklus utiče na fizičke sposobnosti žena. Dok unutrašnji pokazatelji oporavka tela, posebno varijabilnost srčanog ritma (HRV), značajno variraju tokom ciklusa, mišićna snaga, motivacija i opšte raspoloženje uglavnom ostaju stabilni.
Ovo razumevanje ukazuje na potrebu za personalizovanim pristupom treningu za sportistkinje i aktivne žene.
Glavni nalaz, potvrđen sistematskim pregledima i studijama slučaja iz 2025. i 2026. godine, otkriva da se HRV, posredovan vagusnim nervom, značajno smanjuje tokom procenjene srednje lutealne faze menstrualnog ciklusa u poređenju sa menstrualnom i kasnom folikularnom fazom.
Ovo ukazuje na smanjenje srčane vagalne modulacije, što odražava promene u funkciji autonomnog nervnog sistema (ANS). Podaci sa nosivih uređaja, koji su sve popularniji za praćenje zdravlja, pokazuju da je HRV obično viši na početku ciklusa, a niži pred kraj. Kod žena koje koriste hormonsku kontracepciju, HRV je po pravilu niži, posebno u kasnoj fazi ciklusa, a hormonske fluktuacije su često ublažene, što otežava detekciju promena vezanih za ciklus.
Uprkos ovim unutrašnjim fiziološkim promenama, studija iz 2026. godine u Scientific Reports nije pronašla značajne razlike u maksimalnoj voljnoj kontrakciji (MVC), brzini razvoja sile (RFD), elektromiografskoj (EMG) aktivnosti ili neuromišićnoj efikasnosti (NME) u različitim fazama menstrualnog ciklusa.
Slično tome, motivacija i opšte raspoloženje su uglavnom ostali stabilni, uz samo blago povišenje na POMS podskali depresije zabeleženo u kasnoj folikularnoj fazi u poređenju sa srednjom lutealnom fazom. Ova stabilnost snage i performansi osporava ideju da žene moraju drastično da menjaju svoj trening u zavisnosti od faze ciklusa.
Međutim, istraživanje uvodi ključnu razliku: "trošak oporavka" naspram "kapaciteta za izvođenje". Dok kapacitet za izvođenje može ostati stabilan, fiziološko opterećenje za telo tokom oporavka deluje veće tokom lutealne faze. Podaci prikupljeni tokom miliona noći praćenja sna pomoću nosivih uređaja pokazuju da žene tokom lutealne faze imaju viši puls, niži HRV i fragmentiraniji san, što je posledica uticaja progesterona na ravnotežu autonomnog nervnog sistema.
To implicira da, iako snaga nije smanjena, telo možda radi napornije da bi se oporavilo, što sugeriše potrebu za davanjem prioriteta oporavku tokom ove faze, a ne nužno za smanjenjem intenziteta treninga.
