Nova istraživanja u oblasti neuronauke osvetljavaju duboku i višestruku ulogu sna i snova u oblikovanju naših sećanja, regulaciji emocija i pripremi mozga za buduće učenje. San se sada smatra dinamičkim stanjem koje je ključno za kognitivne funkcije, emocionalnu regulaciju i ažuriranje mreža memorije.
Ključni mehanizam pamćenja odvija se tokom sna bez brzih pokreta očiju (non-REM ili NREM faza), posebno u fazi sporotalasnog sna i NREM2. U tom periodu mozak aktivno ponavlja i učvršćuje novo stečene motoričke veštine i detaljne, neemocionalne informacije. Ovaj proces jača relevantne neuronske veze dok istovremeno slabi nevažne, efektivno "izvlačeći suštinu" novih veština.
Istraživanja su pokazala da ciljana reaktivacija memorije mirisnim znakovima tokom NREM2 faze sna može poboljšati konsolidaciju memorije motoričkih sekvenci.
Suprotno tome, san sa brzim pokretima očiju (REM faza) je ključan za emocionalnu obradu i "od-učavanje". Jedinstvena neurohemijska sredina tokom REM sna, koju karakteriše smanjenje norepinefrina, omogućava da se emocionalna sećanja obrađuju sa smanjenim intenzitetom.
Ovo efektivno "skida" sećanja sa njihovog stresom izazvanog uzbuđenja, pomažući emocionalnoj regulaciji i smanjujući uticaj traumatskih iskustava. Ova mehanika je toliko moćna da se poredi sa kliničkim intervencijama poput terapije EMDR (desenzibilizacija i reprocesiranje pokretima očiju).
Studija Univerziteta Kalifornija u Irvinu iz maja 2024. godine otkrila je da su pojedinci koji su izvestili da su sanjali pokazali veću emocionalnu obradu memorije, dajući prioritet negativnim sećanjima dok su istovremeno smanjivali njihovu težinu.
Autor
Editorial uređuje i priprema sadržaj za publikaciju.
